Łomot: Różnice pomiędzy wersjami

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
m (zamienił w treści „ "” na „ „”)
Linia 19: Linia 19:
 
'''Łomot''' (niem. ''Klappmühle'' /potocznie/; także ''Hagenmühle'') - dwa obok siebie położone sztuczne zbiorniki wodne, usytuowane przy potoku [[Osówka]]. Pozostałość po istniejącym tutaj od średniowiecza do [[XIX wiek]]u młynie wodnym w [[Dolina Siedmiu Młynów|Dolinie Siedmiu Młynów]]. W okresie międzywojennym dawne zabudowania młyna przystosowano do celów rekreacyjnych i mieścił się tutaj ośrodek kolonijny dla młodzieży. Niezagospodarowany po [[1945]] roku budynek uległ zniszczeniu. <ref>[[Tadeusz Białecki|T. Białecki]], [[Lucyna Turek-Kwiatkowska|L. Turek-Kwiatkowska]], ''Szczecin stary i nowy.'' (''Encyklopedyczny zarys dziejów historycznych dzielnic i osiedli oraz obiektów fizjograficznych miasta''). Szczecin [[1991]], s. 327.</ref>
 
'''Łomot''' (niem. ''Klappmühle'' /potocznie/; także ''Hagenmühle'') - dwa obok siebie położone sztuczne zbiorniki wodne, usytuowane przy potoku [[Osówka]]. Pozostałość po istniejącym tutaj od średniowiecza do [[XIX wiek]]u młynie wodnym w [[Dolina Siedmiu Młynów|Dolinie Siedmiu Młynów]]. W okresie międzywojennym dawne zabudowania młyna przystosowano do celów rekreacyjnych i mieścił się tutaj ośrodek kolonijny dla młodzieży. Niezagospodarowany po [[1945]] roku budynek uległ zniszczeniu. <ref>[[Tadeusz Białecki|T. Białecki]], [[Lucyna Turek-Kwiatkowska|L. Turek-Kwiatkowska]], ''Szczecin stary i nowy.'' (''Encyklopedyczny zarys dziejów historycznych dzielnic i osiedli oraz obiektów fizjograficznych miasta''). Szczecin [[1991]], s. 327.</ref>
 
== Historia młyna wodnego ==
 
== Historia młyna wodnego ==
Po raz pierwszy wspomniany został w pierwszej połowie [[XV wiek]]u jako "młyn koło wioski Osów", cyt.: "/położony/ obok /wioski/ [[Osów]] przy młynie nazywanym /także/ Łomot" (''up de mole by Wussow belegen genannt de klappe'', [[1437]]); także "młyn za wioską Osów pomiędzy młynem Wysokim a młynem Górskim, inaczej zwany Łomot" (''mole achter Wussow tuschen der ouer mole und der berchmole anders genomet de Klappe'', [[1501]]). Potoczna nazwa, jaką mu nadano powstała od hałasu, jaki wytwarzało koło młyńskie – klapanie i łomotanie. W [[XVI wiek]]u określany był oficjalnie jako ''Klappmühle'' ([[1549]]), ale już w [[XVII wiek]]u równolegle "Młynem Hagena" od nazwiska właściciela i "Młynem Łomot" od wspomnianego hałasu, jaki wytwarzał - "Młyn Hagena lub Łomot" (''die Hagensche Mühle oder Klappe'', [[1659]]). Nazwa ''Hagenmühle'' nie przyjęła się, a pod koniec [[XVIII wiek]]u utrwala się na dobre nazwa ''Klappmühle'' ([[1779]]). W XIX wieku kolejny właściciel miał prawo połowu ryb w potoku, nad którym stał młyn. <ref>''Die älteren Stettiner Straßennamen im Rahmen der älteren Stadtentwicklung'' – von [[Hugo Lemcke]], zweite neu bearbeitete Auflage von [[Carl Johann Fredrich|Carl Fredrich]], Stettin [[1926]], s. 83; także ''Regestenbuch der Urkundensammlung der Stadt Stettin 1243 - 1856''. Auf Grund des Manuskriptes von [[Karl Otto Grotefend]] zum Druck vorbereitet von Dr. Bogdan Frankiewicz und Mag. Jerzy Grzelak, Bd. 1. Szczecin [[1996]],regest nr 250 z [[25 lipca]] 1549, s. 188; L. W. Brüggemann, ''Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preussischen Herzogthums Vor – und Hinter – Pommern''. Bd. 1., Stettin 1779, s. 167.</ref> W [[XX wiek]]u został zamieniony na kawiarnię, a w latach 30 XX w. na stanicę dla młodzieży.  
+
Po raz pierwszy wspomniany został w pierwszej połowie [[XV wiek]]u jako „młyn koło wioski Osów", cyt.: /położony/ obok /wioski/ [[Osów]] przy młynie nazywanym /także/ Łomot" (''up de mole by Wussow belegen genannt de klappe'', [[1437]]); także „młyn za wioską Osów pomiędzy młynem Wysokim a młynem Górskim, inaczej zwany Łomot" (''mole achter Wussow tuschen der ouer mole und der berchmole anders genomet de Klappe'', [[1501]]). Potoczna nazwa, jaką mu nadano powstała od hałasu, jaki wytwarzało koło młyńskie – klapanie i łomotanie. W [[XVI wiek]]u określany był oficjalnie jako ''Klappmühle'' ([[1549]]), ale już w [[XVII wiek]]u równolegle „Młynem Hagena" od nazwiska właściciela i „Młynem Łomot" od wspomnianego hałasu, jaki wytwarzał - „Młyn Hagena lub Łomot" (''die Hagensche Mühle oder Klappe'', [[1659]]). Nazwa ''Hagenmühle'' nie przyjęła się, a pod koniec [[XVIII wiek]]u utrwala się na dobre nazwa ''Klappmühle'' ([[1779]]). W XIX wieku kolejny właściciel miał prawo połowu ryb w potoku, nad którym stał młyn. <ref>''Die älteren Stettiner Straßennamen im Rahmen der älteren Stadtentwicklung'' – von [[Hugo Lemcke]], zweite neu bearbeitete Auflage von [[Carl Johann Fredrich|Carl Fredrich]], Stettin [[1926]], s. 83; także ''Regestenbuch der Urkundensammlung der Stadt Stettin 1243 - 1856''. Auf Grund des Manuskriptes von [[Karl Otto Grotefend]] zum Druck vorbereitet von Dr. Bogdan Frankiewicz und Mag. Jerzy Grzelak, Bd. 1. Szczecin [[1996]],regest nr 250 z [[25 lipca]] 1549, s. 188; L. W. Brüggemann, ''Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preussischen Herzogthums Vor – und Hinter – Pommern''. Bd. 1., Stettin 1779, s. 167.</ref> W [[XX wiek]]u został zamieniony na kawiarnię, a w latach 30 XX w. na stanicę dla młodzieży.  
 
{{przypisy}}
 
{{przypisy}}
 
[[Plik:Klappmühle.1.jpg|300px|thumb|rigt|Młyn Klappmühle]]
 
[[Plik:Klappmühle.1.jpg|300px|thumb|rigt|Młyn Klappmühle]]

Wersja z 13:00, 19 kwi 2013

Łomot
Łomot
Staw młyński dawnego Młyna Łomot, 2013
Dawna nazwa Łomot
Nazwa niemiecka Hagenmühle,
potocznie Klappmühle

Geolokalizacja: 53.481917,14.507284

Łomot (niem. Klappmühle /potocznie/; także Hagenmühle) - dwa obok siebie położone sztuczne zbiorniki wodne, usytuowane przy potoku Osówka. Pozostałość po istniejącym tutaj od średniowiecza do XIX wieku młynie wodnym w Dolinie Siedmiu Młynów. W okresie międzywojennym dawne zabudowania młyna przystosowano do celów rekreacyjnych i mieścił się tutaj ośrodek kolonijny dla młodzieży. Niezagospodarowany po 1945 roku budynek uległ zniszczeniu. [1]

Historia młyna wodnego

Po raz pierwszy wspomniany został w pierwszej połowie XV wieku jako „młyn koło wioski Osów", cyt.: „/położony/ obok /wioski/ Osów przy młynie nazywanym /także/ Łomot" (up de mole by Wussow belegen genannt de klappe, 1437); także „młyn za wioską Osów pomiędzy młynem Wysokim a młynem Górskim, inaczej zwany Łomot" (mole achter Wussow tuschen der ouer mole und der berchmole anders genomet de Klappe, 1501). Potoczna nazwa, jaką mu nadano powstała od hałasu, jaki wytwarzało koło młyńskie – klapanie i łomotanie. W XVI wieku określany był oficjalnie jako Klappmühle (1549), ale już w XVII wieku równolegle „Młynem Hagena" od nazwiska właściciela i „Młynem Łomot" od wspomnianego hałasu, jaki wytwarzał - „Młyn Hagena lub Łomot" (die Hagensche Mühle oder Klappe, 1659). Nazwa Hagenmühle nie przyjęła się, a pod koniec XVIII wieku utrwala się na dobre nazwa Klappmühle (1779). W XIX wieku kolejny właściciel miał prawo połowu ryb w potoku, nad którym stał młyn. [2] W XX wieku został zamieniony na kawiarnię, a w latach 30 XX w. na stanicę dla młodzieży.

Przypisy

  1. T. Białecki, L. Turek-Kwiatkowska, Szczecin stary i nowy. (Encyklopedyczny zarys dziejów historycznych dzielnic i osiedli oraz obiektów fizjograficznych miasta). Szczecin 1991, s. 327.
  2. Die älteren Stettiner Straßennamen im Rahmen der älteren Stadtentwicklung – von Hugo Lemcke, zweite neu bearbeitete Auflage von Carl Fredrich, Stettin 1926, s. 83; także Regestenbuch der Urkundensammlung der Stadt Stettin 1243 - 1856. Auf Grund des Manuskriptes von Karl Otto Grotefend zum Druck vorbereitet von Dr. Bogdan Frankiewicz und Mag. Jerzy Grzelak, Bd. 1. Szczecin 1996,regest nr 250 z 25 lipca 1549, s. 188; L. W. Brüggemann, Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preussischen Herzogthums Vor – und Hinter – Pommern. Bd. 1., Stettin 1779, s. 167.
Młyn Klappmühle

Tu prawidłowa lokalizacja stawu:

Położenie zabudowań młyna Klappmühle, 1940





Galeria


Bibliografia

  • Brüggemann L. W., Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preußischen Herzogthums Vor – und Hinter – Pommern. Bd. 1., Stettin 1779.
  • Die älteren Stettiner Straßennamen im Rahmen der älteren Stadtentwicklung – von Hugo Lemcke, zweite neu bearbeitete Auflage von Carl Fredrich, Stettin 1926.
  • Białecki T., Turek-Kwiatkowska L., Szczecin stary i nowy. (Encyklopedyczny zarys dziejów historycznych dzielnic i osiedli oraz obiektów fizjograficznych miasta). Szczecin 1991.
  • Regestenbuch der Urkundensammlung der Stadt Stettin 1243 - 1856. Auf Grund des Manuskriptes von Karl Otto Grotefend zum Druck vorbereitet von Dr. Bogdan Frankiewicz und Mag. Jerzy Grzelak, Bd. 1. – 2. Szczecin 1996.

Zobacz też

Linki zewnętrzne



IES64.png
Autor opracowania: Jan Iwańczuk