Brzeźniak (powiat łobeski): Różnice pomiędzy wersjami

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Linia 36: Linia 36:
  
 
== Turystyka ==
 
== Turystyka ==
Dawna remiza strażacka została zaadoptowana w 1986 roku na Chatkę Turystyczną "Florianka". Chatką opiekuje się Akademickie Towarzystwo Chatkowe, działające przy Oddziale Akademickim PTTK.
+
Dawna remiza strażacka, zaadoptowana w 1986 roku na Chatkę Turystyczną "Florianka". Chatką opiekuje się Akademickie Towarzystwo Chatkowe, działające przy Oddziale Akademickim PTTK.
  
 
== Demografia ==
 
== Demografia ==

Wersja z 09:42, 17 cze 2013

Brzeźniak
Brzeźniak
{{{grafika_opis}}}
Nazwa niemiecka Rosenfelde
Nazwa przejściowa Rajówka
Powiat łobeski
Gmina Węgorzyno
Sołectwo Brzeźniak
Strona internetowa miejscowości.

Geolokalizacja: 53.541634,15.671453


Brzeźniak (Rajówka, niem. Rosenfelde[1]) - wieś sołecka, w południowo-wschodniej części powiatu łobeskiego, w gminie Węgorzyno. Ulicówka przechodząca w wieś wielodrożną. Rozciąga się na przestrzeni 2 km.

Geografia

Obiekty fizjograficzne

  • Jezioro Brzeźno (Brzeźniak, Brzeźniackie, Brzeźnia, Wiewiecko, nazwa niemiecka: Rosenfelder See[2]) - położone na południowy wschód od wsi. Lustro wody na wysokości 72,4 m n.p.m. Powierzchnia 98,6 ha. Objętość 1865,9 tys. m3. Maksymalna długość 1950 m, szerokość 780 m. Długość linii brzegowej 5940 m. Głębokość: maksymalna 4,7 m, średnia 2 m. Brzegi prawie całkowicie zarośnięte. Przez jezioro przepływa Brzeźnicka Węgorza wpływając w części południowo-wschodniej i odpływając do jeziora Żabice w części północno-wschodniej. Jezioro przyjmuje ponadto rzeczkę Brzeżnica. Jezioro dzierżawione przez Gospodarstwo Rybackie w Ińsku. Występujące gatunki ryb: karaś, lin, szczupak, płoć, węgorz, leszcz, okoń.
  • Jezioro Żabice (Żabie, Żabica, nazwa niemiecka: Sabitz See[3]) - położone na północny wschód od wsi i na północ od jeziora Brzeźno. Lustro wody na wysokości 72,3 m. Powierzchnia 67,26 ha. Objętość 1350,4 tys. m3. Maksymalna długość 1200 m, szerokość 860 m. Długość linii brzegowej 3500 m. Głębokość: maksymalna 4,6 m, średnia 1,9 m. Brzegi porośnięte w całości, niedostępne. Przez zachodnią część przepływa Brzeźnicka Węgorza. Jezioro dzierżawione przez Gospodarstwo Rybackie w Ińsku. Występujące gatunki ryb: lin, okoń, szczupak, leszcz, karaś.
  • Jezioro Sulcowe (nazwa miejscowa) - położone w lesie, na północ od jeziora Żabice, na północ od drogi Brzeźniak - Zajezierze. Powierzchnia 2,96 ha.

Przyroda

  • Pozostałość parku dworskiego z początku XIX wieku, w stylu naturalistycznym. Powierzchnia 3 ha. Liczne drzewa pomnikowe: lipy drobno- i szerokolistne, dąb o obwodzie 458 cm, topola o obwodzie 420 cm. Park wpisany do rejestru zabytków 28.09.1983 roku pod nr 1024[4].
  • Dąb o obwodzie 450 cm, na terenie zabudowania nr 7, w północnej części wsi.
  • Dąb o obwodzie 345 cm, na skrzyżowaniu dróg w kierunku Rogówka, za Węgorskiem, na północ od wsi.
  • Aleja topolowa wzdłuż drogi do stacji PKP Wiewiecko. Ponad 160 drzew, w tym okazy pomnikowe o obwodach ponad 400 cm.

Historia

Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z roku 1563 [5]. Nazywała się wówczas Rosenfelde. Wraz z folwarkiem stanowiła własność rodu von Borck. W 1841 roku sprzedano folwark dawnemu ekonomowi Wentzlowi. W 1866 roku wieś zamieszkiwały 192 osoby, a folwark - 146 osób. Zajmowano się głównie hodowlą owiec. Już w 1875 roku istniała we wsi szkoła, uczęszczało wówczas do niej 142 uczniów.

W latach 1891-1892 w okolicach Brzeźniaka odkryto cmentarzyska z okresu brązu: na przecięciu drogi do Brzeźnicy z późniejszym nasypem budowanej autostrady oraz przy dawnej Kolonii Brzeźniak, na południowy wschód od skrzyżowania dróg: Brzeźniak - Zajezierze i Brzeźnica - Bonin. W czasie budowy autostrady w latach 1939-1941 odkryto dalsze stanowiska z tej samej epoki na przecięciu drogi do Wiewiecka z nasypem autostrady oraz na zachodnim brzegu Brzeźnickiej Węgorzy[6].

Samorząd

Wieś jest siedzibą sołectwa Brzeźniak.

Turystyka

Dawna remiza strażacka, zaadoptowana w 1986 roku na Chatkę Turystyczną "Florianka". Chatką opiekuje się Akademickie Towarzystwo Chatkowe, działające przy Oddziale Akademickim PTTK.

Demografia

W roku 2008 we wsi mieszkały 94 osoby.

W roku 2010 liczba mieszkańców wyniosła 97 (49 kobiet i 48 mężczyzn):
16,5% w wieku przedprodukcyjnym
62,9% w wieku produkcyjnym
20,6% w wieku poprodukcyjnym[7].
Liczba ludności na dzień 31.12.2012 r. - 95 osób.

Zabytki

  • Kościół filialny św. Mikołaja Biskupa (parafia Węgorzyno). Powstał w XIX wieku, na miejscu wcześniejszego, spalonego w 1823 roku. Zbudowany na planie prostokąta, salowy, o konstrukcji szkieletowej, kryty dachówką. Kościół przeszedł w 2003 roku generalny remont, a w 2005 roku dobudowano wieżę. Na cmentarzu resztki nagrobków. Kościół znajduje się w centrum wsi, przy skrzyżowaniu dróg, na niewielkim wzniesieniu.
Odpust - 6 grudnia. Msze św. w niedziele i święta o godz. 11.30, w dni powszednie (tylko w ciągu roku szkolnego) o 16.30[8].
  • Grodzisko, wczesnośredniowieczne, z IX-X wieku; położone na półwyspie jeziora Brzeźniak. Podkowiasty wał o wysokości 5-8 m opada łagodnie w kierunku jeziora. U podnóża dobrze zachowana fosa o szerokości 7-8 m i głębokości do 2 m. Majdan o średnicy 45-50 m, z wałem 70-80 m. Od północy przylega otwarte podgrodzie.

Pomniki

Na cmentarzu przykościelnym znajduje się pomnik upamiętniający mieszkańców wsi poległych w czasie I wojny światowej.

Osoby związane z miejscowością

Z Brzeźniaka pochodzi s. Krystyna Dobrucka, posługująca w Sanktuarium Miłosierdzia Bożego w Krakowie - Łagiewnikach.

Przypisy

  1. Białecki, Tadeusz. Słownik współczesnych nazw geograficznych Pomorza Zachodniego z nazwami przejściowymi z lat 1945-1948. Szczecin: Książnica Pomorska, 2002, s. 33
  2. Kozierowski, Stanisław. Atlas nazw geograficznych Słowiańszczyzny Zachodniej. Poznań: Nauka i Praca, 1934
  3. Kozierowski, Stanisław. Atlas nazw geograficznych Słowiańszczyzny Zachodniej. Poznań: Nauka i Praca, 1934
  4. Rejestr zabytków nieruchomych województwa z wyłączeniem zabytków archeologicznych w powiatach. W: Biuletyn Informacji Publicznej Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Szczecinie [online]. [Przeglądany 9 maja 2013]. Dostępny w: http://wkz.bip.alfatv.pl/strony/menu/9.dhtml
  5. Afeltowicz Beata. Nazwy miejscowe byłego powiatu łobeskiego. Szczecin 2013, s. 38
  6. Kosacki Jerzy, Mirosław, Krzysztoń Jan. Miasto i Gmina Węgorzyno. Słownik Krajoznawczy. Materiały z inwentaryzacji krajoznawczej woj. szczecińskiego. Szczecin: Regionalna Pracownia Krajoznawcza PTTK, 1991, s. 30-35
  7. Portret miejscowości statystycznych w gminie Węgorzyno. W: Główny Urząd Statystyczny. Bank Danych Lokalnych [online]. [Przeglądany 9 maja 2013]. Dostępny w: http://www.stat.gov.pl/bdl/app/samorzad_m.dims
  8. Brzeźniak Kościół filialny. W: Archidiecezja Szczecińsko-Kamieńska [online]. [Przeglądany 9 maja 2013]. Dostępny w: http://kuria.pl/wspolnoty/koscioly/Brzezniak-Kosciol-filialny--_451

Bibliografia

  • Białecki, Tadeusz. Słownik współczesnych nazw geograficznych Pomorza Zachodniego z nazwami przejściowymi z lat 1945-1948. Szczecin: Książnica Pomorska, 2002. ISBN 8387879347
  • Brzeźniak Kościół filialny. W: Archidiecezja Szczecińsko-Kamieńska [online]. [Przeglądany 9 maja 2013].
  • Brzeźniak Kościół filialny. W: Archidiecezja Szczecińsko-Kamieńska [online]. [Przeglądany 9 maja 2013]. Dostępny w: http://kuria.pl/wspolnoty/koscioly/Brzezniak-Kosciol-filialny--_451
  • Kosacki, Jerzy Mirosław, Krzysztoń, Jan. Miasto i Gmina Węgorzyno. Słownik Krajoznawczy. Materiały z inwentaryzacji krajoznawczej woj. szczecińskiego. Szczecin: Regionalna Pracownia Krajoznawcza PTTK, 1991
  • Kozierowski, Stanisław. Atlas nazw geograficznych Słowiańszczyzny Zachodniej. Poznań: Nauka i Praca, 1934
  • Portret miejscowości statystycznych w gminie Węgorzyno. W: Główny Urząd Statystyczny. Bank Danych Lokalnych [online]. [Przeglądany 9 maja 2013]. Dostępny w: http://www.stat.gov.pl/bdl/app/samorzad_m.dims
  • Rejestr zabytków nieruchomych województwa z wyłączeniem zabytków archeologicznych w powiatach. W: Biuletyn Informacji Publicznej Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Szczecinie [online]. [Przeglądany 9 maja 2013]. Dostępny w: http://wkz.bip.alfatv.pl/strony/menu/9.dhtml





IES64.png
Autor opracowania: Jan Krzysztoń