Dariusz Bitner

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Skocz do: nawigacja, szukaj
Dariusz Bitner
pisarz, publicysta, krytyk literacki
brak zdjecia
Data urodzenia 30 listopada 1954
Miejsce urodzenia Gdynia


Laureat1.png

Dariusz Bitner (ur. 1954) – pisarz, publicysta, krytyk literacki

Życiorys

Dariusz Andrzej Bitner urodził się 30 listopada 1954 roku w Gdyni. Jest synem Alfonsa i Marii z d. Wyskiel.

Od 1958 roku związany jest ze Szczecinem. Tu uczęszczał do Zasadniczej Szkoły Zawodowej, a potem do Technikum Budowlanego im. Kazimierza Wielkiego (1970-1975).

Jeszcze jako uczeń ZSZ zadebiutował na łamach tygodnika „Jantar” (1970). Był członkiem Koła Młodych przy szczecińskim oddziale Związku Literatów Polskich. Obecnie należy do Stowarzyszenia Pisarzy Polskich. Obsługiwał dziennikarsko i literacko kilka pism ogólnopolskich. Swoje teksty publikował m.in. w „Akcencie”, „Dzienniku Szczecińskim”, „Karuzeli”, „Miesięczniku Literackim”, „Nowym Nurcie”, „Odrze”, „Pograniczach”, „Przekroju”, „Radarze”, „Razem”, „Spojrzeniach”, „Studencie” i w „Twórczości”. Zajmował się też składem książek, adiustacją tekstów i nadzorem produkcji wydawnictw. Założył i prowadził agencję dziennikarsko-literacką „Basil”, w której we własnym zakresie opublikował kilka swoich książek oraz książkę autorstwa Henryka Berezy Epistoły (1998). Był także pomysłodawcą i wydawcą pisma „BABORAK. Kultura Szczecińska”, które przez dziewięć miesięcy rozprowadzał bezpłatnie.

Kojarzony jest przede wszystkim ze środowiskiem pisarzy skupionych wokół miesięcznika „Twórczość”. Jego proza poświęcona jest najczęściej problematyce współczesnej. Wielokrotnie nagradzany, uważany jest za jednego z najciekawszych awangardowych pisarzy polskich średniego pokolenia, eksperymentujących ze słowem i rozszerzających granice narracyjne literatury. Jest autorem powieści, opowiadań, szkiców literackich i książek dla dzieci.

W 1976 roku nawiązał współpracę z Polskim Radiem. Rozpoczął od pisania utworów humorystycznych i mikrosłuchowisk do satyrycznej audycji 60 minut na godzinę w programie III PR. Później pisał większe formy dla Rozgłośni Szczecińskiej.

Był asystentem reżysera Jacka Koprowicza przy realizacji filmu Alchemik (1988) i jego serialowej wersji Alchemik Sendivius. Wystąpił w fabularyzowanym dokumencie Tomasza Lengrena Kfazimodo. Dariusz Bitner (1993), który poświęcono jego twórczości. W filmie tym, wchodzącym w skład cyklu „Portrety współczesnej prozy polskiej”, znaczną część stanowiły sceny zrealizowane na podstawie prozy pisarza.

Jako scenarzysta współpracował ze szczecińskim Teatrem Kana przy realizacji sztuki Szlifierze nocnych diamentów Zygmunta Duczyńskiego (prem. 8 grudnia 1996).

Zatrudniony był jako stróż nocny w Miejskim Ośrodku Kultury w Szczecinie Dąbiu oraz jako dziennikarz w gazecie lokalnej. Pracował w agencji reklamowej Oskar Wagner oraz przez pół roku w Książnicy Pomorskiej (2004). Od 1 marca 2010 pracuje w Miejskiej Bibliotece Publicznej w Szczecinie w dziale Promocji i Marketingu.

Wielokrotnie był nominowany do „Paszportu Polityki”. W 1999 roku został laureatem Nagrody Artystycznej Miasta Szczecina.

Z prywatnego archiwum



Twórczość literacka

  • 1979Proza (miniatury prozatorskie) - WiMBP w Szczecinie, Szczecin
  • 1979Bajka (dla dzieci) - KAW, Warszawa
  • 1981Ptak (mikropowieść) - Wydawnictwo Literackie, Kraków
  • 1982Cyt (powieść) - Wydawnictwo Literackie, Kraków
  • 1984Owszem (utwory prozatorskie) - Czytelnik, Warszawa
  • 1989Ciąg dalszy (eseje i felietony) - Glob, Szczecin
  • 1989Kfazimodo (powieść) - Wydawnictwo Literackie, Kraków
  • 1992Opowieści Chrystoma (baśń) - Albatros, Szczecin
  • 1995Trzy razy (tryptyk prozatorski) - Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa
  • 1995Chcę, żądam, rozkazuję (eseje) - Wydawnictwo „Basil”, Szczecin
  • 1996Bulgulula (opowiadania) - Wydawnictwo „Basil”, Szczecin
  • 1997Pst (kontynuacja powieści Cyt) - Wydawnictwo „Basil”, Szczecin
  • 1998Rak (powieść) - Wydawnictwo „Basil”, Szczecin
  • 1999Hm... Chcę, żądam, rozkazuję II (eseje) - Wydawnictwo „Basil”, Szczecin
  • 1999Na strychu (opowiadanie) - Wydawnictwo „Basil”, Szczecin
  • 2000Mna. Chcę, żądam, rozkazuję III (eseje) - Wydawnictwo „Basil”, Szczecin
  • 2001Psie dni (opowiadania) - Wydawnictwo „Basil”, Szczecin
  • 2003Piszę (eseje) - Fundacja im. K. Lewakowskiego, Warszawa
  • 2003Mała pornografia (powieść) - Wydawnictwo „Basil”, Szczecin
  • 2006Książka (powieść w opowiadaniach) - Wydawnictwo Forma, Szczecin
  • 2011Jesień w Szczecinie, czyli majaki cynamonowe (powieść w esejach) - Wydawnictwo db, Szczecin
  • 2016Wciąż jesień, czyli inne majaki cynamonowe (powieść patchworkowa) - Print Group Sp. z o.o, Szczecin
  • 2018Fikcja (powieść) - Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa
  • 2018Ostatnia jesień przed zimą, czyli koniec trylogii cynamonowej (powieść w trzech rozdziałach) - Wydawnictwo Książnica Pomorska, Szczecin





Podczas promocji własnych książek



Utwory prozatorskie w prasie (wybór)

  • 1988Dwie książki, „Między Innymi” 1988 nr 11/12, s. 31-35
  • 1988Mżawka, „Twórczość” 1988 nr 12, s. 9-20
  • 1988Królowa much, „Twórczość” 1988 nr 12, s. 31-44
  • 1988Do dna, „Twórczość” 1988 nr 12, s. 60-68
  • 1989Żabka, „Karuzela” 1989 nr 21, s. 11
  • 1989Stryj, „Karuzela” 1989 nr 22, s. 9
  • 1989Jedna bajka, „Karuzela” 1989 nr 26, s. 7
  • 1989Szeptem (1), „Twórczość” 1989 nr 11, s. 5-46
  • 1989Szeptem (2), „Twórczość” 1989 nr 12, s. 28-82
  • 1990Joachim i osiem gwiazd, „Autograf” 1990 nr 3, s. 16-19
  • 1990Most długi, „Regiony” 1990 nr 2, s. 84-111
  • 1991Z komputera Bitnera, „Słowo. Przegląd kulturalny” 1991 nr 16/17-23
  • 1992Mała pornografia, „Twórczość” 1992 nr 3, s. 5-54
  • 1992Intymność, „Twórczość” 1992 nr 3, s. 136-140
  • 1993Jedną ręką, „Twórczość” 1993 nr 9, s. 6-39
  • 1994Wielkogłowy, „Nowy Nurt” 1994 nr 7 s. 9
  • 1994Gdy coś zżera duszę, „Twórczość” 1994 nr 7 s. 23-27
  • 1994Dziewczynka z zapałkami!, „Wiadomości Kulturalne” 1994 nr 31, s. I
  • 1995Z tajnego pamiętnika pisanego pod wanną, czyli jak się pisze, „Akcent” 1995 nr 2, s. 94-106
  • 1995Esej o samotnym człowieku, „Nowy Nurt” 1995 nr 2, s. 1, 5
  • 1995Radio DE-BE, „Pogranicza” 1995 nr 4, s. 118-125
  • 1995Kolaps, „Nowy Nurt” 1995 nr 19, s. 8-10
  • 1995O tym, jak będę pisał, „Nowy Nurt” 1995 nr 25, s. 12
  • 1996Dwie żony, „Erotyka w Literaturze i w Życiu” 1996 nr 7, s. 10-11
  • 1996Wyznanie, „Pogranicza” 1996 nr 2, s. 20-25
  • 1996Mgnienia, „Pogranicza” 1996 nr 4, s. 69-74
  • 1996Przemiana, „Przekrój” 1996 nr 19, s. 22-23
  • 1997Wycinanki (fragm. pow.), „Fa-Art” 1997 nr 4, s. 90-96
  • 1997Nienazwane i nazwane, „Fraza” 1997 nr 15, s. 119-130
  • 1997Znikąd, czyli Miasto Urojone, „Pogranicza” 1997 nr 3, s. 12-22
  • 1998Jak działa kobieta, „Grizzli” 1998 nr 10, s. 76
  • 1999Hm..., „Pro Arte” 1999 nr 12, s. 72-74
  • 2000Łap mnie, „Opcje” 2000 nr 4, s. 2-6
  • 2001O czym pisze pisarz, „Twórczość” 2001 nr 9, s. 139-142
  • 2001Zabić Buddę, „Twórczość” 2001 nr 10, s. 133-134
  • 2001Mówię, „Twórczość” 2001 nr 12, s. 64-69
  • 2002Dopełnienie, „Akcent” 2002 nr 4, s. 74-84
  • 2002Lód w oczach, „Twórczość” 2002 nr 5/6, s. 174-175
  • 2002Zapisane słowa, „Twórczość” 2002 nr 10, s. 128-130
  • 2003Koniec, „Twórczość” 2003 nr 4, s. 131-132
  • 2003Oye como va, „Twórczość” 2003 nr 5, s. 5-8
  • 2003Zdradzona ojczyzna, „Twórczość” 2003 nr 7/8, s. 204-208



Radio (słuchowiska i adaptacje jednogłosowe)

Tytuł słuchowiska Reżyseria Obsada Data pierwszej emisji
Eech Janusz Łagodziński 20 sierpnia 1978
Nienazwane i nazwane Sylwester Woroniecki Jacek Polaczek 10 stycznia 1981
Kapryśnik Sylwester Woroniecki Grzegorz Marchwicki 26 października 1981
Olga Sylwester Woroniecki Włodzimierz Matuszak 12 grudnia 1982
Kukiełki Sylwester Woroniecki 27 października 1985
To brzmi dumnie Sylwester Woroniecki Mirosław Gruszczyński 12 stycznia 1986
Kfazimodo Tomasz Jankiewicz 20 lipca 1986
Dziad Sylwester Woroniecki Mieczysław Franaszek, Jacek Polaczek, Danuta Stenka, Tadeusz Zapaśnik 10 sierpnia 1986
Michał Anioł Sylwester Woroniecki 18 stycznia 1987
Jedną ręką Sylwester Woroniecki 12 lipca 1987
Przemiana Sylwester Woroniecki Jacek Polaczek październik 1990
Śmierć psa Sylwester Woroniecki Jacek Polaczek 3 marca 1991
Opowieści Chrystoma Waldemar Modestowicz Jacek Polaczek 10 grudnia 1992
Na jednej strunie Sylwester Woroniecki 10 lutego 1994
Mżawka Waldemar Modestowicz Krystyna Maksymowicz, Wojciech Wysocki 16 grudnia 2001



Agencja dziennikarsko-wydawnicza BASIL – Publikacja i promocja książki Henryka Berezy Epistoły (1998)



Nagrody i wyróżnienia

  • 1985 – Nagroda im. Andrzeja Bursy
  • 1987 – nagroda Wojewody Szczecińskiego za powieści i zbiory opowiadań Ptak, Cyt, Owszem wyróżniające się oryginalnością i pogłębionym rysunkiem psychologicznym postaci
  • 1990 – Nagroda im. Edwarda Stachury za maszynopis książki Sam w śmietniku słów
  • 1991 – Nagroda im. S. Piętaka za maszynopis małych powieści Trzy razy
  • 1996 – wyróżnienie Fundacji Kultury za tom opowiadań Bulgulula
  • 1997 – nagroda Fundacji Kultury za powieść Pst
  • 1998 – tytuł „Nieprzeciętny ’98”, przyznany przez redakcję „Głosu Szczecińskiego” za aktywność społeczną
  • 1999Nagroda Artystyczna Miasta Szczecina
  • 2000 – nominacja do nagrody Paszportu tygodnika „Polityka” za powieść Hm... Chcę, żądam, rozkazuję II



O twórczości Dariusza Bitnera pisano m.in.

Prasa

  • Henryk Bereza, Poemat fizjologiczny, „Twórczość” 1980 nr 8, s. 161-162
  • Henryk Bereza, Krawędź, „Twórczość” 1984 nr 1, s. 155-157
  • Henryk Bereza, Wpadka (Dariusza Bitnera). Zwierzenie (Dla Dariusza Bitnera), „Twórczość” 1991 nr 10, s. 138-139
  • Henryk Bereza, Nietykalność (Wyznanie dla Dariusza Bitnera), „Twórczość” 1991 nr 11/12, s. 198
  • Henryk Bereza, Ocalenie, „Twórczość” 1998 nr 10 s. 46-48
  • Zofia Beszczyńska, W świecie imaginacji, „Nowe Książki” 1993 nr 6, s. 40-41
  • J. Biela, „Tygodnik Kulturalny” 1982 nr 35, s.12
  • Andrzej Chojecki, Chciałbym, „Topos” 1995 nr 9/10, s. 60
  • Leszek Bugajski, „Życie Literackie” 1981 nr 36, s.14
  • Leszek Bugajski, Strategia ślimaka, „Pismo Literacko-Artystyczne” 1984 nr 1, s. 54-55
  • Leszek Bugajski, „Pismo Literacko-Artystyczne” 1985 nr 7/8, s. 205-207
  • Leszek Bugajski, Wyrwać się, „Twórczość” 1990 nr 1, s. 114-116
  • Leszek Bugajski, Dziennik Bitnera i ja, „Twórczość” 2001 nr 4, s. 98-101
  • Leszek Bugajski, Literatura to pornografia, „Twórczość” 2003 nr 9, s. 95-100
  • Grzegorz Bylica, Błogosławione skutki niemocy, „Fa-Art” 1995 nr 3, s. 47-48
  • Janusz Drzewucki, Bajka, nie bajka, „Rzeczpospolita” 1997 nr 28, s. 27
  • Janusz Drzewucki, Szept Dariusza Bitnera, „Tygodnik Powszechny” 1997 nr 38, s. 15
  • Janusz Drzewucki, Pole minowe literatury, „Plus Minus” 2000 nr 49, s. D3
  • Kinga Dunin, Kajtuś czarodziej, „Ex Libris” 1996 nr 92, s. 14
  • Kinga Dunin, Plemię biedne menów, „Ex Libris” 1996 nr 96, s. 5
  • Beata Dzianowicz, O raz za dużo, „Fa-Art” 1995 nr 3, s. 46-47
  • Jerzy Franczak, Fikcja jako źródło cierpień. O prozie Dariusza Bitnera, „Tekstualia” 2008 nr 2
  • Hanna Gosk, „Miesięcznik Literacki” 1982 nr 6, s. 141-143
  • Hanna Gosk, „Miesięcznik Literacki” 1983 nr 8, s. 137-139
  • Inga Iwasiów, Garb jako obszar wolności pokalanej, „Nowe Książki” 1990 nr 5, s. 43-44
  • Inga Iwasiów, Dzień i naddzień, „Fraza” 1997 nr 15, s. 232-234
  • Inga Iwasiów, Czaro-dziejowanie, „Arkusz” 2000 nr 6, s. 6
  • I. Janowska, „Nowe Książki” 1985 nr 4, s.62-64
  • Łukasz Klesyk, Pamiętnik króla Midasa, „Wiadomości Kulturalne” 1996 nr 9, s. 20
  • T. Komendant, „Żeby pisać – nie mogę żyć”. O pisarstwie Dariusza Bitnera, „Pogranicza” 1998, nr 1
  • Krzysztof Kozakowski, Jest cud - jest proza (wywiad), „Wiadomości Kulturalne” 1996 nr 46, s. 23
  • Iza Krupa, Z biegiem dni..., „Pogranicza” 2002 nr 3, s. 144
  • J. Krzyżanowski, Ślepy dukt. O prozie Dariusza Bitnera, „Morze i Ziemia” 1985 nr 21, s.9
  • Mirosław Lalak, „Literatura” 1981 nr 28, s.12
  • Mirosław Lalak, „Spojrzenia” 1981 nr 34
  • Jerzy Łukosz, „Życie Literackie” 1983 nr 16, s. 10
  • Jerzy Łukosz, Przenikanie (o pisarstwie Dariusza Bitnera), „Regiony” 1990 nr 2, s. 111-116
  • Jerzy Madejski, Mała teoria pisania, „Pogranicza” 1996 nr 2, s. 124-128
  • W. Mystkowski, „Okolice” 1984 nr 1/4, s.118-119
  • Dariusz Nowacki, Fikcja na własnym rusztowaniu, „Fa-Art” 1995 nr 4, s. 54-56
  • Dariusz Nowacki, Mag-Bitner-menu, „Twórczość” 1996 nr 10, s. 118-120
  • A. Ogrodowczyk, „Nurt” 1982 nr 3, s. 39
  • Mieczysław Orski, Z perspektywy „dołu” cielesnego, „Opole” 1990 nr 3/4, s. 21
  • Robert Ostaszewski, Zapadanie w/na siebie, „Nowe Książki” 2002 nr 3, s. 42
  • Anna Ostowicz, Introspekcje - wiwisekcje - wizje, „Topos” 1997 nr 1, s. 93-94
  • Magdalena Rabizo-Birek, O czym pisać? O pisaniu!, „Nowy Nurt” 1995 nr 25, s. 12
  • Małgorzata Schmidt, Mała pornografia, czyli historia człowieka który umarł dwa razy, „Pogranicza” 2003 nr 4, s. 130-132
  • Krzysztof Sieniawski, Preludium zagłady świata, „Wiadomości Kulturalne” 1996 nr 27, s. 20
  • Stanisław Stanik, Upadłego podnieść, „Kierunki” 1990 nr 7, s. 11
  • A. Stankiewicz, „Morze i Ziemia” 1983 nr 17, s. 9
  • Krzysztof Szymoniak, Feministki mnie śmieszą (wywiad), „Nowy Nurt” 1995 nr 7, s. 3-5
  • Maciej Świerkocki, Poczwarny świat, „Odgłosy” 1990 nr 1, s. 8
  • Bogdan Twardochleb, „Spojrzenia” 1981 nr 24
  • Krzysztof Uniłowski, Bitner dzieckiem podszyty, „Twórczość” 1996 nr 8, s. 110-112
  • J. Zieliński, „Twórczość” 1981 nr 11, s. 130-132
  • W. Zieliński, „Tygodnik Kulturalny” 1985 nr 32, s.9
  • Leszek Żuliński, Wypędzeni z raju?, „Wiadomości Kulturalne” 1995 nr 39, s. 20


Książki

  • Tadeusz Błażejewski, Rysopis. Esej o młodej prozie, KAW, Łódź 1987, s. 142-144 i 165-167
  • Inga Iwasiów, Dariusz Bitner (biogram) [w:] Literatura na Pomorzu Zachodnim do końca XX wieku. Przewodnik encyklopedyczny (pod red. Ingi Iwasiów i Erazma Kuźmy, Wydawnictwo „Kurier-Press”, Szczecin 2003, s. 155-157
  • Mirosław Lalak, Trzy rodzaje samotności: Sołtysik, Bitner, Turczyński [w:] Autor i jego wcielenia. Szkice o roli autora w literaturze (pod red. Erazma Kuźmy i Mirosława Lalaka, Wyd. Glob, Szczecin 1991, s. 253-258
  • Jerzy Łukosz, Byt bytujący, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 1994, s. 83-91
  • Eryk Krasucki, Koniec pewnego świata [w:] Literatura w Szczecinie 1945–2015. Książki siedemdziesięciolecia (pod red. Sławomira Iwasiowa, Jerzego Madejskiego i Pawła Wolskiego), Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2016, s. 299-321
  • Piotr Kuncewicz, Proza polska od 1956, Graf-Punkt oraz BGW, Warszawa 1994, s. 286-288



Zobacz także



Ciekawostki

  • Promocja najnowszej książki Dariusza Bitnera Ostatnia jesień przed zimą, czyli koniec trylogii cynamonowej odbędzie się 13 grudnia 2018 roku (czwartek) o godzinie 18.00 w Sali Stefana Flukowskiego Książnicy Pomorskiej w Szczecinie przy ul. Podgórnej 15/16). Wydawcą książki jest Książnica Pomorska



Bibliografia

Inne źródła

  • Informacje i materiały uzyskane od Dariusza Bitnera



IES64.png
Autor opracowania: Andrzej Androchowicz