Sophie Auguste Tilebein: Różnice pomiędzy wersjami

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Skocz do: nawigacja, szukaj
m
(Bibliografia)
Linia 38: Linia 38:
  
 
==Bibliografia==
 
==Bibliografia==
 +
* Marek Łuczak,''Szczecin - Żelechowa'', Szczecin 2008, s. 54 - 64.
 
* ''Kompozytorzy szczecińscy'', tom I, pod red. Eugeniusza Kusa, Mikołaja Szczęsnego i Edwarda Włodarczyka, Szczecin 2003, s. 170.
 
* ''Kompozytorzy szczecińscy'', tom I, pod red. Eugeniusza Kusa, Mikołaja Szczęsnego i Edwarda Włodarczyka, Szczecin 2003, s. 170.
  

Wersja z 10:49, 11 wrz 2013

Sophie Caroline Auguste Tielebein, z domu Pepin
Mecenaska kultury, organizatorka życia artystycznego w Szczecinie
Data urodzenia ur. 20 grudnia 1771
Miejsce urodzenia Getynga
Data śmierci 21 sierpnia 1854
Miejsce śmierci Szczecin
Miejsce spoczynku Szczecin
Narodowość francuska



Sophie Auguste Tielebein, Sophie Caroline Auguste, z domu Pepin ( ur. 20 grudnia 1771 w Getyndze - zm. 21 sierpnia 1854 w Szczecinie) – szczecińska patrycjuszka, twórczyni salonu artystycznego, malarka i rysowniczka, mecenaska i organizatorka życia kulturalnego w Szczecinie.

Pochodziła z rodziny francuskich hugenotów, osiadłych w Szczecinie. Była córką filologa anglisty, Philippa Heinricha Pepina i Henrietty Louise z domu de Perard. Otrzymała wykształcenie muzyczne u szczecińskich kompozytorów: Friedricha Wilhelma Haacka oraz Johanna Friedricha Triesta.

Pierwszym jej mężem był Jean Rodolphe Buyrette (w latach 1790 - 1796), po raz drugi związała się również z kupcem, Karlem Gotthilfem Tilebeinem (zm. 1820), zajmującym się handlem winem. W roku 1806 na zlecenie Karla Gotthilfa Tilebeina którego projektował dom w 1806 późniejszy słynny architekt, Karl Friedrich Schinkel. Goszcząc u Tilebeinów, Schinkel poznał swą późniejszą małżonkę, Susanne z domu Berger.

Dzięki powodzeniu ekonomicznemu męża Sophie Tilebein prowadziła ceniony w Szczecinie i zasłużony dla życia kulturalnego miasta salon artystyczny na Żelechowej (Züllchow, dziś część Szczecina). Salon pani Tilebein rozpoczął działalność pod koniec XVIII wieku, jednak nowe artystyczne oblicze mieszczańskiego salonu artystycznego zyskał po roku 1820, kiedy Sophie Tilebein już jako wdowa mogła w indywidualny sposób kreować jego wizerunek.

Carl Loewe, który miał się okazać najwybitniejszym w XIX wieku muzykiem szczecińskim, już 28 września 1822, więc w pierwszym roku po przeprowadzeniu się do Szczecina, został zaproszony do salonu pani Tilebein, gdzie został stałym bywalcem, lubił wieczorami koncertować i improwizować. Gościem w żelechowskim salonie bywał teść Loewego, prawnik i profesor filozofii Heinrich Friedrich von Jacob. Z panią Tilebein przyjaźniła się jego córka (i siostra pierwszej żony Loewego, Julie) – Therese Albertine Louise von Jacob, slawistka i badaczka literatury ludowej, tłumaczka dwutomowego zbioru serbskich pieśni ludowych. Na koncertach w salonie występowała także córka Loewego, utalentowana śpiewaczka Adela, przedwcześnie zmarła w 1851.

Sophie Auguste Tilebein żyła w bliskiej przyjaźni z księżną Elżbietą Krystyną Brunszwicką, rozwiedzioną z królem pruskim, która zmuszona do osiedlenia się w Szczecinie bez możliwości wyjazdu, również prowadziła własny salon i wspierała życie artystyczne miasta.

W salonie pani Tilebein prezentowali swoje utwory znani artyści, jak poeta i filozof Ludwig Giesebrecht, znany berliński dramaturg August Wilhelm Iffland, a z muzyków zwłaszcza Carl Loewe, który chętnie grał i śpiewał dla pani Tilebein oraz dedykował mecenasce swoje kompozycje. Nawet po śmierci p. Tilebein Loewe bywał w jej willi, gdzie schorowany, gdzie przechodził rekonwalescencję po wylewie.

Sama pani Tilebein była utalentowana plastycznie - zajmowała się malarstwem i rysunkiem. Będąc wrażliwą muzycznie, oceniała w swoich listach koncerty i utwory muzyczne. Była protektorką i mecenaską wielu artystów szczecińskich, a jej wsparcie miało wielkie znaczenie – zwłaszcza Carl Loewe po jej śmierci odczuwał brak środków na szerszą działalność artystyczną. Pani Tilebein spoczęła w mauzoleum w parku w Żelechowej obok swojego męża. Mauzoleum zostało zniszczone w latach 50 XX wieku.

Podczas swojego pobytu w Szczecinie w roku 1831 zapewne gościł (i również koncertował) w salonie pani Tilelebein Fryderyk Chopin. Na kanwie pobytu Chopina w Szczecinie powstała sztuka teatralna Patrycji Fessard Nokturn dla pani Tilebein, w której akcji dochodzi do ostatniego spotkania kompozytora z jego przyjaciółką, śpiewaczką Konstancją Gładkowską.

Bibliografia

  • Marek Łuczak,Szczecin - Żelechowa, Szczecin 2008, s. 54 - 64.
  • Kompozytorzy szczecińscy, tom I, pod red. Eugeniusza Kusa, Mikołaja Szczęsnego i Edwarda Włodarczyka, Szczecin 2003, s. 170.



IES64.png
Autor opracowania: Wojciech Kral