Dwór (Gogolice, powiat gryfiński)

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Dwór w Gogolicach
Dwór w Gogolicach
Lokalizacja 74-510 Gogolice
Projektant nieznany
Data budowy 2 poł. XVIII wieku,

przebudowa w 1845 roku i na początku XX wieku

Geolokalizacja: 52.912111,14.597027

Dwór w Gogolicach
Budynek folwarczny majątku w Gogolicach

Dwór w Gogolicach – niem. Schmarfendorf (gmina Trzcińsko-Zdrój)

Wieś

Pierwsza historyczna wzmianka o miejscowości pochodzi z 1337 roku, kiedy była ona własnością książęcą. Od 1248 roku wieś stanowiła uposażenie klasztoru w Schonebec. W 1354 roku dochody ze wsi czerpał Henning von Brederlow. W 1463 roku rajcowie Trzcińska-Zdroju (Bad Schönfliess) sprzedali połowę wsi Betekowi von Werbenowi. Druga część wsi z siedzibą rycerską należała prawdopodobnie do rodu von Ellingenów. Około 1495 roku właścicielem wsi została rodzina von Sydowów. W 1590 roku Kaspar von Sydow wybudował we wsi renesansową siedzibę, która została rozebrana w 1880 roku. W 1634 roku połowa wsi ponownie należała do miasta Trzcińska. W 1678 roku cały majątek nabył radca Polonius. W 1695 roku majątek kupił kapitan von Groben. W 1704 roku właścicielem majątku była ponownie rodzina von Sydowów. W 1742 roku majątek kupił Joachim Friedrich von Tresckow. W rękach rodziny von Tresckowów majątek pozostał do lat 30. XX wieku. Na początku XIX wieku we wsi chłopskiej zamieszkanej przez 218 mieszkańców było: 12 półchłopów, 5 zagrodników, 5 komorników, 2 leśniczych, kołodziej oraz kowal. Majątek, którego właścicielem był kapitan von Tresckow, liczył 8 łanów. W 1858 roku miasto Trzcińsko przekazało rodzinie von Tresckowów tereny po północno-zachodniej stronie wsi tytułem odszkodowania za grunty wcześniej jej zabrane. W związku z tym został utworzony folwark Gehege (Górczyn). W latach 20. i 30. XX wieku majątek o areale 1 247 ha był własnością Boda i Hassa von Tresckowów. Kolejnym i ostatnim właścicielem majątku przed II wojną światową był hrabia Fink von Finkenstein z Troszyna. W 1939 roku majątek obejmował 1 187,5 ha ziemi.

Dwór

We wsi znajduje się piętrowy dwór zbudowany w drugiej połowie XVIII wieku. Budynek został przebudowany w 1845 roku i ponownie na początku XX wieku. Jest to obiekt dwuskrzydłowy wybudowany w stylu neoklasycystycznym. Skrzydło zachodnie, założone na rzucie prostokąta, jest przykryte dachem naczółkowym. Skrzydło wschodnie, założone na rzucie zbliżonym do kwadratu, jest kryte dachem kopertowym. Obecnie budynek jest pozbawiony zewnętrznych elementów ozdobnych, a wnętrze zostało dostosowane do potrzeb mieszkających w nim kilku rodzin. W sąsiedztwie dworu znajdują się zachowane zabudowania folwarczne oraz częściowo zdewastowany park dworski, o powierzchni 6,4 ha, o charakterze leśnym z bogatym starodrzewem złożonym m.in. z dębów, buków i lip. Obiekt dostępny z zewnątrz.

Bibliografia

  • Karty ewidencyjne zabytków architektury i budownictwa. Archiwum Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Szczecinie.



Logo pomeranica.jpg
Autor opracowania: Maciej Burdzy