Stanisław Schwann
| Stanisław Marian Schwann | |||
| dr prawa, historyk medycyny, wykładowca akademicki | |||
| |||
| Data urodzenia | 4 lipca 1912 | ||
| Miejsce urodzenia | Czerniowice | ||
| Data śmierci | 2 lipca 1982 | ||
| Miejsce śmierci | Lipsk | ||
| Miejsce spoczynku | Lipsk | ||
Stanisław Marian Schwann (1912–1982) – dr prawa, historyk medycyny, wykładowca akademicki.
Życiorys
Stanisław Marian Schwann urodził się 4 lipca 1912 r. Pochodził z Czerniowców [1], ze spolonizowanej rodziny o korzeniach niemieckich. Ojciec Karol Schwann był poborcą podatkowym, matką Stanisława była Aniela Nędzińska. W rodzinnym mieście w 1928 r. zdał maturę i rozpoczął studia na miejscowym uniwersytecie. Studiował prawo, ekonomię, historię i filologię klasyczną. W latach 1918–1940 Czerniowce należały do Rumunii, co sprawiło, że Schwann dobrze poznał ten język i w nim napisał swoją rozprawę doktorską z zakresu prawa, którą obronił w 1936 r. Jako stypendysta rządu polskiego dla Polaków z zagranicy, podjął następnie studia historyczne i filologiczne na Uniwersytecie Warszawskim, których ukończenie przerwał wybuch II wojny światowej. Okres wojny spędził w Rumunii, m.in. w rodzinnych Czerniowcach, a po jej zakończeniu ponownie udał się do Warszawy (1946 r.). Po krótkim pobycie w Poznaniu (1947 r.), przybył następnie do Szczecina, gdzie osiadł na blisko dwie dekady (1948–1967).
W okresie szczecińskim podjął pracę jako wykładowca akademicki w poznańskiej filii Akademii Handlowej w Szczecinie, którą kontynuował po przekształceniu filii w Wyższą Szkołę Ekonomiczną, a następnie – po połączeniu WSE i Wyższej Szkoły Inżynierskiej – na Politechnice Szczecińskiej. W Szczecinie wykładał przede wszystkim przedmioty ekonomiczne, pełnił także funkcje kierownicze, w tym dziekańskie i rektorskie (prorektor WSE ds. nauki). Jego zainteresowania badawcze związane były jednak z historią nauki i medycyny, czemu dał wyraz w publikacjach. W okresie tym ogłosił m.in. pracę o Januszu Abrahamie Gehemie (1647–1715), medyku pochodzącym z Gdańska, i artykuł o Rudolfie Virchowie (1821–1902), niemieckim patologu i higieniście rodem ze Świdwina. Istotna dla osób zgłębiających przeszłość naszego regionu była z pewnością edycja, zachowanego w dwóch odpisach w Archiwum Państwowym w Szczecinie, Descriptio Paedagogii Stetinensis (Opis Pedagogium Szczecińskiego). Tekst łacińskiego dokumentu z 1573 r., opisującego zasady funkcjonowania książęcej szkoły, poprzedził Schwann obszernym wstępem w języku polskim. Opublikował również krótkie artykuły poświęcone dziejom szkolnictwa w Stargardzie oraz w Kołobrzegu i Koszalinie, a także bibliotekom szczecińskim z XVI i XVII w.
W 1965 r. podjął pracę na Uniwersytecie Karola Marksa w Lipsku, dokąd w 1967 r. na stałe się przeprowadził. Z lipską uczelnią związany był aż do emerytury, na którą przeszedł w 1977 r. W latach 1977–1981 wykładał na Uniwersytecie Friedricha Schillera w Jenie. Na uczelniach niemieckich był wykładowcą przedmiotów związanych z historią medycyny i nauk przyrodniczych.
Działał w Towarzystwie Historii Medycyny NRD, był także honorowym członkiem Rumuńskiego Towarzystwa Historii Medycyny oraz reaktywowanego na Uniwersytecie Lipskim w 1978 r. Towarzystwa Naukowego Jabłonowskich (Societas Jablonoviana). Stanisław Schwann trzykrotnie wstępował w związek małżeński, z małżeństw tych narodziło mu się łącznie pięcioro dzieci (czterech synów i córka).
Zmarł 2 lipca 1982 r. i został pochowany w Lipsku.
Wybrane publikacje
- Janusz Abraham Gehema (1648-1715). Poznań: Wydawnictwo Poznańskie, 1959.
- Pomorze Zachodnie w pracach Karola Marksa i Fryderyka Engelsa. „Szczecin” R. 4 (1960), z. 1, s. 5–12.
- Rudolf Virchow o dziejach Pomorza. „Kwartalnik Historii Nauki” R. 5 (1960), nr 1, s. 61–77.
- Dzieje szkolnictwa wyższego w Stargardzie. „Szczecin” R. 5 (1961), nr 7/8 , s.155–158.
- Gimnasium Academicum w Szczecinie (1667–1720) i szwedzkie plany założenia tam uniwersytetu. „Kwartalnik Historii Nauki” R. 7 (1962), nr 5, s. 109–111.
- Uwagi na temat powstania i rozwoju szkolnictwa w Kołobrzegu i Koszalinie. „Zeszyty Naukowe Politechniki Szczecińskiej. Ekonomika” R. 1962, z. 8, s. 39–57.
- Rudolf Virchow – sławny syn Ziemi Świdwińskiej, w: Z dziejów Świdwina. Poznań: Wydawnictwo Poznańskie, 1963, s. 87–93.
- Biblioteki szczecińskie w XVI i XVII wieku. „Kwartalnik Historii Nauki” R. 9 (1964), nr 4, s. 179–182.
- Początki nauczania medycyny w Szczecinie. „Archiwum Historii Medycyny” T. 27 (1964), z. 4, s. 373–378.
Przypisy
- ↑ Czerniowce (ukr. Чернівці) – miasto na Bukowinie, w tamtym czasie w monarchii austro-węgierskiej, obecnie w Ukrainie.
Bibliografia
- Teresa Ostrowska, Schwann Stanisław Maria (1912–1982), w: Polski Słownik Biograficzny, T. 36 (1995–96), s. 60–61.
- Andrzej Skrobacki, Prof. dr Stanisław Schwann (1912–1982). In memoriam. „Archiwum Historii Medycyny” T. 47 (1984), z. 4, s. 577–586 (tu m.in. obszerna bibliografia podmiotowa S. Schwanna).
