Stanisław Wit Wiliński

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Stanisław Wit Wiliński
poeta, pisarz, tłumacz
brak zdjecia
Data urodzenia 1 września 1939
Miejsce urodzenia Sompolno
Data śmierci 18 października 2007
Miejsce śmierci Szczecin
Miejsce spoczynku Cmentarz Centralny w Szczecinie (kw. 23C-9-6)
Lokalizacja grobu zobacz na mapie


Stanisław Wit Wiliński (1939-2007) – poeta, pisarz, tłumacz

Życiorys

Stanisław Wit Wiliński urodził się 1 września 1939 roku w Sompolnie w woj. poznańskim w rodzinie rolników. Studiował filologię polską na Uniwersytecie im. A.Mickiewicza w Poznaniu, którą ukończył w 1969 roku.

Od 1959 roku związany ze Szczecinem. Początkowo pracował jako konserwator taśm filmowych w Centrali Wynajmu Filmów (1959). W latach 1960-1961 był zatrudniony w charakterze inspektora Wydziału Finansowego Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Stargardzie Szczecińskim. Później pracował jako inspektor działu eksploatacji w Dzielnicowym Zarządzie Budynków Mieszkalnych w Szczecinie (1963-1965). W latach 1966-1967 był inspektorem ds. terenów dzierżawnych w Zarządzie Gospodarki Terenami przy Urzędzie Miejskim. Przez rok odbywał staż w Dziale Miejskim redakcji „Głosu Szczecińskiego” (1968-1969)

Zadebiutował w 1958 roku wierszami, które opublikowano w dodatku literackim „Głosu Szczecińskiego”. Równocześnie jego poezję zaprezentowano na antenie Polskiego Radia w Szczecinie. Od tego czasu rozpoczął wieloletnią współpracę (na etacie od 1 lutego 1960 do 30 kwietnia 1986) z redakcją literacką rozgłośni, m.in. tu nadawano premierowe fragmenty jego niedrukowanych powieści. Swoje wiersze, opowiadania, artykuły zamieszczał w prasie codziennej, „Morzu i Ziemi”, „Nautologii”, „Spojrzeniach”, „Odrze”, „Przeglądzie Zachodnim” a także na łamach bydgoskiego miesięcznika „Pomorze” i w „Kulturze”.

Uważany jest za jednego z twórców nurtu wiejskiego w literaturze polskiej. W 1965 roku został wydany jego pierwszy arkusz poetycki Poczęty w cieniu, a sześć lat później pierwsza powieść psychologiczna Nosiciele piętna.

Posiłkując się przekładami filologicznymi z języka jidisz, tłumaczył na język polski poezję związanego ze Szczecinem od 1949 roku poety żydowskiego Eliasza Rajzmana. Wspólnie z Jadwigą Adler, Józefem Bursewiczem, Marianem Grześczakiem, Tadeuszem Nowakiem i Katarzyną Suchodolską przełożył wiersze tego poety wydane później w tomiku Modlitwa wilka. Na język polski przetłumaczył także ok. 60 wierszy poetów łotewskich. W uznaniu zasług na tym polu został stypendystą Związku Pisarzy Łotewskich.

W 1968 roku został członkiem szczecińskiego Oddziału Związku Literatów Polskich i jego Klubu Literackiego. W roku 1973 pełnił funkcję sekretarza, a od 1978 roku członka Zarządu Oddziału ZLP w Szczecinie. Należał do Stowarzyszenia Pisarzy Polskich.

Kolekcjonował zegarki. Pasjonował się malarstwem. W wolnych chwilach malował.

Żona Grażyna jest pedagogiem. Miał czworo dzieci.

Zmarł 18 października 2007 roku w Szczecinie. Został pochowany 24 października na Cmentarzu Centralnym (kw. 23C-9-6).

Twórczość literacka

Poezja

  • 1965Poczęty w cieniu - Wydawnictwo Poznańskie, Poznań
  • 1967Trzask płomienia - Wydawnictwo Morskie, Gdynia
  • 1971Łuskanie kłosów - Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa
  • 1979Gaismas pilna pilsēta. Ščecinas antologija (antologia pisarzy i poetów szczecińskich w jęz. łotewskim) - Wydawnictwo „Liesma”, Ryga
  • 1993Na cierniu słowik - Wydawnictwo Glob, Szczecin
  • 1994Wiersze i poematy o Ziemi Szczecińskiej (antologia twórców szczecińskich) - Książnica Szczecińska, Szczecin
  • 1999Cień, przystanek światłości - Wydawnictwo Promocyjne Albatros, Szczecin
  • 2003Litania ślepca - Wydawnictwo Promocyjne Albatros, Szczecin
  • 2007Ozimina - Akcydens, Szczecin





Proza

  • 1966Naciek - Wydawnictwo Poznańskie, Poznań
  • 1968Nosiciele piętna (powieść) - Wydawnictwo Poznańskie, Poznań
  • 1971Las kwitnie (powieść) - Wydawnictwo Poznańskie, Poznań
  • 1978W ziemi powróz (powieść) - Wydawnictwo Poznańskie, Poznań
  • 1981Zawzięte trawy (powieść) - Wydawnictwo Poznańskie, Poznań
  • 2001Las kwitnie (wyd. II popr.) - Wydawnictwo Promocyjne Albatros, Szczecin





Twórczość radiowa

Tytuł słuchowiska Autor Reżyseria Adaptacja radiowa Obsada Data pierwszej emisji
Czas dojrzewania Stanisław Wit Wiliński, Jolanta Frydrykiewicz, Adolf Momot, Ireneusz Krzysztof Szmidt Juliusz Burski Edward Balcerzan Włodzimierz Grabowski, Wojciech Szostak, Julia Zyblewska 10 września 1963
Poezja Czechowicza Józef Czechowicz Stanisław Wit Wiliński Mikołaj Müller, Jan Sylwestrzak 11 sierpnia 1969
Pieśń o głodzie ( w cyklu Almanach poetycki) Bruno Jasieński Julia Zyblewska Stanisław Wit Wiliński Włodzimierz Grabowski, Julia Zyblewska 30 listopada 1969
Dom sie pali (fragment) Stanisław Wit Wiliński 30 listopada 1970
Poza ciemnością Stanisław Wit Wiliński Julia Zyblewska Jadwiga Lesiak, Jerzy Korsztyn, Julia Zyblewska 12 lutego 1971
Jezioro Strunowo Stanisław Wit Wiliński Julia Zyblewska Mikołaj Müller, Julia Zyblewska 16 lipca 1971
Sen zmarły na dolinie Tadeusz Nowak Julia Zyblewska Stanisław Wit Wiliński Ernestyna Hazelnus, Mikołaj Müller, Leszek Zalewski 1 listopada 1971
Płomieniem oczu i myśli Stanisław Wit Wiliński Julia Zyblewska Stanisław Wit Wiliński Irena Grzonka, Wacław Ulewicz 16 grudnia 1971
W łunie Wigilii śpiewają chórmistrze Stanisław Wit Wiliński Julia Zyblewska Irena Grzonka, Mieczysław Banasik 25 grudnia 1971
Blizny - poezje Stanisława Wita Wilińskiego (w cyklu Szczecińskie popołudnia) Stanisław Wit Wiliński Julia Zyblewska Wacław Ulewicz 21 kwietnia 1972
Niosą ci niosą dziecko przez kolędę wiersze różnych autorów Julia Zyblewska Stanisław Wit Wiliński Hanna Balińska, Jerzy Korsztyn, Jan Młodawski 25 grudnia 1973
Ona idzie, ona płynie Stanisław Wit Wiliński Julia Zyblewska Stanisław Wit Wiliński Barbara Mikołajczyk, Mikołaj Müller, Leszek Zalewski 22 lipca 1974
Srebrnie i wysoko wiersze różnych autorów Julia Zyblewska Stanisław Wit Wiliński Mieczysław Banasik, Irena Grzonka, Zbigniew Samogranicki 25 grudnia 1974
Jesienią moja ziemia błyska Stanisław Wit Wiliński Julia Zyblewska Irmina Babińska, Mirosław Gruszczyński 21 września 1976
I przejdą po nich żałobne chorągwie Stanisław Wit Wiliński Agata Bednarz Jerzy Bończak 17 sierpnia 1977
Ziemia Stanisław Grochowiak, Julian Przyboś, Leopold Staff Agata Bednarz Stanisław Wit Wiliński Irmina Babińska, Andrzej Wichrowski, Sylwester Woroniecki 14 lutego 1978
Obcy wśród swoich Stanisław Wit Wiliński Sylwester Woroniecki Grzegorz Młudnik 19 października 1980
Będę cię kochał, miłował cię będę - poezja miłosna Stanisława Wita Wilińskiego Stanisław Wit Wiliński Sylwester Woroniecki Jacek Polaczek, Anna Sobik 25 grudnia 1980
Człowiek a bunt Stanisław Wit Wiliński Sylwester Woroniecki Anna Januszewska, Jacek Polaczek 12 lutego 1981
Ziemio jesienna Stanisław Wit Wiliński Sylwester Woroniecki Janina Bocheńska, Włodzimierz Matuszak 24 października 1982
Między cieniami drzew Stanisław Wit Wiliński Sylwester Woroniecki Janina Bocheńska, Sylwester Woroniecki 1 listopada 1984





Wieczory poetyckie (wybór)



Nagrody i wyróżnienia

  • 1964 – nagroda za wiersz Poczęty w cieniu (ze zbiorku o tym samym tytule) w konkursie ogłoszonym przez ZLP w Szczecinie
  • 1966 – wyróżnienie (+5000 zł) za powieśc Naciek w konkursie zorganizowanym przez wydziały kultury Prezydiów WRN w Szczecinie i w Koszalinie oraz Szczeciński Oddział ZLP
  • 1981 – nagroda Złoty Exlibris Książnicy Szczecińskiej za powieść Zawzięte trawy



Odznaczenia

Zasluzony Dzialacz.jpg



O Stanisławie Wicie Wilińskim m.in.

  • Jerzy Mazurczyk, Codziennie rodzę się ptakiem... O poezji Stanisława Wita Wilińskiego, „Morze i Ziemia” 1986 nr 37, s. 8



Bibliografia



IES64.png
Autor opracowania: Andrzej Androchowicz