Cmentarz komunalny (Łobez)

Cmentarz komunalny w Łobzie
Cmentarz na mapie, 1929.
Adres	Łobez, ulica Słowackiego, Wojska Polskiego
Wyznanie	pierwotnie ewangelickie, obecnie rzymskokatolicki
Data powstania	1859/1860
Stan obecny	czynny
Zobacz cmentarz na:
	Mapa Google.
	[ Google Street View.]

Cmentarz komunalny w Łobzie

W 1797 roku na obrzeżach miasta przy obecnej ulicy Wybickiego i Niepodległości założony został cmentarz, który już w połowie XIX wieku był przepełniony i zaczęto przekształcać go w park miejski. Wówczas to podjęta została decyzja o założeniu nowej nekropolii Łobza, którą ulokowano również na obrzeżach miasta, w jego południowo-zachodniej części. Położony jest na zboczu wzniesienia zwanego Zieloną Górą (na wzniesieniu, za cmentarzem, ustawiono w latach 20. pomnik upamiętniający mieszkańców Łobza poległych w I wojnie światowej).

Nowy cmentarz założono jesienią 1859 roku i miał on początkowo powierzchnię 10 mórg. W tym samym roku zakupiono karawan pogrzebowy, którym wożono zwłoki na cmentarz (wcześniej noszono je na marach). W 1890 roku teren cmentarza powiększono. W jego zachodniej części wybudowano kaplicę cmentarną.

11 marca 1911 roku w rodzinnym grobowcu pochowany tu został prof. Otto Puchstein – sekretarz generalny Cesarsko–Niemieckiego Instytutu Archeologii, badacz kultur starożytnych, według jego wytycznych zrekonstruowano słynny ołtarz Zeusa w berlińskim Pergamonie.

Po II wojnie światowej usunięto niemieckie nagrobki i zaczęto chować tu Polaków. Również, około 1970 roku, zlikwidowany został grobowiec rodziny Puchstein (w 2002 roku przed cmentarzem odsłonięto głaz upamiętniający prof. Otto Puchsteina).

Obecnie cmentarz podzielony jest na starą i nową część (na południe od kaplicy, w kierunku ulicy Wojska Polskiego). Teren cmentarza obsadzony jest drzewami parkowymi. W starej części nekropolii, między kwaterą I i II znajdują się trzy drewniane krzyże, które ustawiono dla uczczenia osób zesłanych na Syberię. Natomiast pomiędzy kwaterą VIII i IX stoi kamienny pomnik poświęcony pamięci zmarłych rodzin niemieckich ustawiony w 1993 roku.

Na cmentarzu znajdują się też mogiły wojenne żołnierzy Wojska Polskiego.

Przy murze otaczającym cmentarz (po jego zewnętrznej stronie) znajduje się lapidarium składające się ze znalezionych poniemieckich płyt nagrobnych oraz tzw. Ściana Pamięci z napisaem „Tym, którzy żyli na tej ziemi”.

Bibliografia

• Chojnacki K., Nekropolie i pomniki pamięci w powiecie łobeskim powstałe przed 1945 rokiem. W: Nekropolie, kirkuty, cmentarze: materiały konferencyjne. Red. A. Łazowski. T. 1. Szczecin 2002.
• Harbuz Z. Kalendarium ziemi i powiatu łobeskiego. „Łabuź”. Łobez 2007.
• Kogut A., Dargiewicz A., Smolska–Nazarek B. Gmina i Miasto Łobez. Przewodnik turystyczny. Bydgoszcz 2002.

Autor opracowania: Agata Freindorf