Cmentarz komunalny (Gryfino)
| Cmentarz komunalny w Gryfinie | |||
| |||
| Adres | Gryfino, ul. Pomorska | ||
| Wyznanie | pierwotnie ewangelicki, obecnie rzymskokatolicki | ||
| Data powstania | ok. 1911 r. | ||
| Stan obecny | czynny | ||
| Zobacz cmentarz na: | |||
| Mapa Google. | |||
| Google Street View. | |||
Cmentarz komunalny w Gryfinie – jest to najmłodszy cmentarz Gryfina i jedyny czynny.
W 1911 r. podjęta została decyzja o założeniu nowego cmentarza miejskiego na północno – wschodnim skraju miasta, przy zbiegu obecnych ulic: Pomorskiej i Wojska Polskiego. Projektując go wzorowano się na szczecińskim Cmentarzu Centralnym. Wykorzystano tarasowe ukształtowanie terenu przy tworzeniu kwater oraz alejek obsadzanych dziesiątkami drzew i krzewów, w tym także rzadko spotykanymi odmianami. Cmentarz ma powierzchnię ok. 7 ha. Po II wojnie światowej niemieckie nagrobki usunięto i zaczęto chować tu Polaków.
Od bramy głównej aleja biegnie w kierunku kaplicy cmentarnej. Zbudowana została w latach 1907 – 1911 w stylu neogotyckim z czerwonej cegły. Jest to budynek o strzelistej kopule zwieńczonej sterczyną z ozdobami i spadzistym dachu zwieńczonym metalowym krzyżem. Kaplica powstała na planie ośmioboku z trójbocznym prezbiterium wschodnim i czworobocznym westybulem zachodnim. Ma ona bogato zdobione szczyty, blendy, fryzy i witrażowe okna. Do środka prowadzą drzwi umieszczone w ostrołukowym portalu. Wnętrze kaplicy zdobią współczesne malowidła. Obiekt zachował się w niezmienionym stanie i wykorzystywany jest do dziś.
Od strony wschodniej cmentarz komunalny sąsiaduje z Cmentarzem Żołnierzy Armii Radzieckiej.
W północnej części nekropolii znajduje się lapidarium. Utworzone zostało na przełomie 1994 / 1995 r. z inicjatywy Stowarzyszenia „Heimatkreis Greifenhagen” i władz samorządowych. Zgromadzono tu kilkadziesiąt poniemieckich nagrobków znalezionych na terenie Gryfina i gminy.
Obecnie zarządcą cmentarza jest Przedsiębiorstwo Usług Komunalnych Spółka z o. o. w Gryfinie. Biuro znajduje się na terenie cmentarza, w budynku z czerwonej cegły zlokalizowanym w południowej części cmentarza. Cmentarz jest otwarty w okresie od 1 kwietnia do 30 września w godzinach 7.00 – 21.00 , w okresie od 1 października do 31 marca w godzinach 7.00– 17.00, (z wyłączeniem okresu od 28 października do 3 listopada).
Cmentarz Komunalny w Gryfinie jest częścią Miejskiego Szlaku Historycznego
Bibliografia
- R.Gałaj – Dempniak, Gryfino na widokówce do 1945 r., w: Gryfino i okolice na przestrzeni wieków, Idem (red.), Szczecin 2009, p. 55 – 75
- H. Grecki, Karta cmentarza komunalnego w Gryfinie, dokumentacja WUOZ, Szczecin 1999
- L.A.Kemmling, Gryfińskie cmentarze, w: Nekropolie, kirkuty, cmentarze: materiały konferencyjne, t.1, A. Łazowski (red.), Szczecin 2002.
- M. Baczyńska – Padjasek, S. Cieśla, Historia i pamięć. Cmentarze powiatu gryfińskiego, Gryfino 2012
