Cmentarz ewangelicki (Świnoujście)
| Dawny cmentarz ewangelicki w Świnoujściu | |||
| |||
| Adres | Świnoujście, ul. Chopina | ||
| Wyznanie | ewangelicki | ||
| Data powstania | ok. 1771 r. | ||
| Data zamknięcia | ok. 1925 r. | ||
| Stan obecny | zlikwidowany, park im. F. Chopina | ||
| Zobacz cmentarz na: | |||
|
Mapa Google. | ||
|
Google Street View. | ||
Cmentarz ewangelicki przy ul. Chopina – nieistniejący przedwojenny cmentarz Świnoujścia, obecnie teren parkowy.
W 1771 r. król Fryderyk II wydał decyzje o utworzeniu nowego cmentarza dla rozwijającego się wówczas urbanistycznie Świnoujścia. Wyznaczono teren między obecnymi ulicami Chopina (niem. Friedenstraße) i Wyspiańskiego (niem. Heysestraße). W 1805 r. cmentarz powiększono i osiągnął on wówczas powierzchnię 2,8 morgów. Ogrodzony został ceglano-kamiennym murem oraz wybudowano kaplicę cmentarną. Od połowy XIX w. od strony zachodniej sąsiadował z nim cmentarz żydowski.
W II poł. XIX w. na cmentarzu ewangelickim zaczęło brakować miejsca na nowe pochówki. Część grobów zlikwidowano, najstarsze nagrobki z XVIII w. przeniesiono w 1896 r. do kaplicy cmentarnej. Z początkiem XX w. otoczenie cmentarza zostało zabudowane, co uniemożliwiało kolejne rozszerzenia obszaru nekropolii. Ok. 1925 r. zaprzestano chowania zmarłych, jedynie dochowując osoby do istniejących grobowców rodzinnych. Ciężar pochówków przejął nowy cmentarz przy ul. Karsiborskiej, czyli obecny cmentarz komunalny.
Stary cmentarz miał charakter parkowy. W osobnej kwaterze chowano osoby związane z morzem: marynarzy, rybaków, żeglarzy. Na wzniesieniu stał także pomnik marynarzy poległych w 1864 r. w morskiej bitwie prusko-duńskiej koło przylądka Jasmund. 12 marca 1945 r. podczas alianckiego nalotu cmentarz uległ częściowemu zniszczeniu, w gruzach legła cmentarna kaplica.
Po wojnie chowano tu nadal zmarłych, zarówno Niemców jak i Polaków. Dopiero w latach 50-tych zaprzestano pochówków, a cmentarz popadł w zapomnienie i był dewastowany. Na początku lat 70-tych ekshumowano kilkunastu Polaków pochowanych tu po wojnie i przeniesiono ich prochy na cmentarz komunalny. W latach 1975 – 1976 dawny cmentarz ewangelicki zaczęto porządkować, zamieniając go na park.
W 2013 r. podczas prac modernizacyjnych natrafiono na szczątki ludzkie, które przeniesiono do lapidarium na cmentarzu komunalnym przy ul. Karsiborskiej.
Bibliografia
- J. Płuciński, Kościoły, cmentarze, pomniki Świnoujścia, Świnoujście 2009
- J. Płuciński, Cmentarze Świnoujścia, w: Nekropolie, kirkuty, cmentarze: materiały konferencyjne, t. I, A. Łazowski (red.), Szczecin 2002
