Fabryka Włókien Sztucznych „Wiskord”
Fabryka Włókien Sztucznych „Wiskord”
Historia
Fabryka Włókien Sztucznych (niem. Vereinigte Glanzstoff Fabriken A.G.) zbudowano w 1903 roku na terenie majątku należącego do księcia Henkel von Donnersmark - początkowo jako niewielka fabryczkę. Od roku 1911 zakład w Żydowcach był rozbudowywany po tym jak wszedł do spółki pod nazwą Zjednoczone Fabryki Materiałów Błyszczących (w Wuppertal - Eberfeld). Równolegle z budową zakładu powstawały domy mieszkalne dla urzędników i robotników fabryki. W zakładzie początkowo wytwarzany był tlenek sodu, a pracowało tu kilkuset pracowników. Po uzyskaniu od angielskiego wynalazcy monopolu na produkcję wiskozy, rozwinięto produkcję włókien z acetatu, a w 1911r. spółka założyła tu wytwórnię celulozy. Uzyskano wtedy m.in. patenty na acetat z celulozy oraz produkcję błon światłoczułych. Od roku 1917 rozpoczęło produkcję lin z włókien sztucznych, przeznaczonych dla marynarki wojennej (dzięki Ministerstwu Wojny), a z odpadów produkowano wełnę drzewną. W latach 1920-1927 rozpoczęto produkcję sztucznego jedwabiu, a w późniejszym okresie rozpoczęto też produkcję bielizny jedwabnej z pyłów odpadowych, pończoch z tworzyw sztucznych, a w roku 1933 produkcję materiałów drukowanych. Liczba zatrudnionych robotników wahała się od 1500 do 1800 osób.
W czasie II wojny światowej mieściły się tutaj dwa obozy pracy przymusowej. Na fabrykę i osiedle lotnictwo alianckie dokonało nalotów z: 3/4, 13/14 i 25/26 sierpnia 1944 roku. W dniu 30 marca 1945 roku osiedle zajęła 47 Armia 1 Frontu Białoruskiego.
Po odbudowie w 1947 roku zniszczeń wojennych, na miejscu dawnej Vereinigte Glanzstoff Fabriken A.G. powstała Państwowa Fabryka Sztucznego Jedwabiu. Zakład zatrudniał ok. 3 tys. pracowników. W późniejszym czasie, już jako Zakłady Chemiczne, fabryka produkowała różnego rodzaju włókna sztuczne oraz kasety magnetofonowe. Parę lat temu, zakłady chemiczne upadły, a dawne budynki fabryki stoją bezużyteczne. Należący do będącej w upadłości fabryki komin, jest najwyższą budowlą w Szczecinie - 250 metrów.
Źródło
Linki zewnętrzne
- Galeria przed 1945 r.
- Galeria po 1945 r.
- Fotorelacja na stronie prawobrzeze.eu
- Panorama z komina fabryki