Imiona ulic (TV)
Imiona ulic (1982-1986) – cykliczny program historyczno-edukacyjny realizowany przez ośrodek telewizyjny w Szczecinie w latach 1982-1986 i nadawany w programie lokalnym
Idea prezentowania szczecińskich ulic narodziła się już w latach sześćdziesiątych. Jej pomysłodawcą był nieżyjący już poeta Józef Bursewicz (1927-1982), który na antenie rozgłośni szczecińskiej Polskiego Radia w cyklu felietonów „Imiona ulic” próbował ożywić ich historię. Bardzo osobiste, wręcz intymne widzenie ulic miasta, w formie wierszy czy szkiców literackich, nie do końca przekonało ówczesnych decydentów o potrzebie realizacji cyklu. Wyemitowano zaledwie kilkanaście audycji, które nie zachowały się w radiowym archiwum. Zaginęły także maszynopisy z tekstami audycji.
Dwadzieścia lat później kontynuacji pomysłu, tym razem w wersji telewizyjnej, podjął się dziennikarz TV Szczecin, red. Andrzej Androchowicz, który za zgodą pomysłodawcy wykorzystał tytuł audycji radiowej. Andrzej Androchowicz był zarówno autorem scenariuszy programu, jak i prowadzącym. Hasłem wywoławczym każdego półgodzinnego odcinka była nazwa wybranej ulicy Szczecina. Pod tym pretekstem autor przedstawiał nie tylko źródłosłów nazwy i historię ulicy, ale również losy mieszkających tu ludzi czy mieszczące się przy niej ważne dla miasta instytucje. Stałym gościem każdego odcinka i przewodnikiem po ulicach był emerytowany dziennikarz, wydawca i wybitny regionalista Pomorza Zachodniego, dr Czesław Piskorski, który w formie gawędy przed kamerą przybliżał informacje na temat poszczególnych ulic, komentował fakty i wydarzenia z nimi związane, opowiadał o architekturze i zabudowie, snuł rozważania o przyszłości Szczecina.
Pierwszy program z cyklu, poświęcony Alei Piastów, wyemitowano 18 kwietnia 1982 roku. W ciągu niespełna 4 lat zrealizowano 40 wydań programu. Ostatni odcinek nadano 25 stycznia 1986 roku.
Realizatorzy programu (m.in.)
- scenariusz i prowadzenie: Andrzej Androchowicz
- współpraca i konsultacja: dr Czesław Piskorski
- realizacja TV: Janusz Rudnicki, Krystian Woźniewicz, Ryszard Zawidowski
- montaż: Bogdan Kondratt
- dźwięk: Elżbieta Strzyżewska, Waldemar Szparadowski
- oprac. muzyczne: Stanisław Modelski
- lektor: Lina Wejgsman
- światło: A. Furtak, Andrzej Kobyliński
- zdjęcia: Stanisław Brychcy
- kamery: Gerard Aniołkowski, Sławomir Borek, Andrzej Kobyliński, Wacław Oczeretko, Jan Paprocki
- kier. produkcji: Wojciech Banaszak, Jerzy Behnke, Krzysztof Bielecki, Konrad Dembiński, Mirosław Izdebski
- produkcja: TVP Szczecin 1982-1986
Emisja odcinków
| Numer | Tytuł | Data emisji | Godzina | Program |
|---|---|---|---|---|
| odc. 1 | Aleja Piastów | 18 kwietnia 1982 | 13.30-14.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 2 | Plac Żołnierza | 25 kwietnia 1982 | 13.30-14.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 3 | Plac Rodła | 3 czerwca 1982 | TVP2 pr. lokalny | |
| odc. 4 | Aleja Wojska Polskiego cz. I | 16 maja 1982 | 13.30-14.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 5 | Aleja Wojska Polskiego cz. II | 23 maja 1982 | 13.30-14.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 6 | Aleja Wojska Polskiego cz. III | 6 czerwca 1982 | 13.30-14.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 7 | Ulica 5 Lipca | 4 lipca 1982 | 13.30-14.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 8 | Plac Orła Białego | 25 lipca 1982 | 13.30-14.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 9 | Ulica Mariacka | 13 września 1982 | 13.30-14.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 10 | Plac Grunwaldzki | 10 października 1982 | 13.30-14.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 11 | Ulica Ku Słońcu | 27 października 1982 | 13.30-14.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 12 | Wały Chrobrego | 28 listopada 1982 i 14 grudnia 1982 | 13.30-14.00 i 20.00-20.30 | TVP2 pr. lokalny i TVP2 pr. ogólnop. - Szczecin na antenie Dwójki |
| odc. 13 | Brama Królewska | 19 grudnia 1982 | 11.00-11.30 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 14 | Ulica Kopernika | 27 marca 1983 | 13.30-14.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 15 | Ulica Mściwoja | 26 kwietnia 1983 | 17.35-18.05 | TVP2 pr. ogólnop. - Szczecin na antenie Dwójki |
| odc. 16 | Plac Zamenhofa | 29 maja 1983 | 13.30-14.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 17 | Ulica Jana z Kolna | 27 sierpnia 1983 | 18.20-18.50 | TVP1 pr. lokalny |
| odc. 18 | Ulica Jana III Sobieskiego | 24 września 1983 | 18.20-18.50 | TVP1 pr. lokalny |
| odc. 19 | Ulica Borysza | 25 lutego 1984 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 20 | Aleja Niepodległości | 24 marca 1984 | 18.40-19.10 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 21 | Jasne Błonia | 28 kwietnia 1984 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 22 | Ulica Wielkopolska | 26 maja 1984 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 23 | Trasa Zamkowa | 30 czerwca 1984 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 24 | Podzamcze | 28 lipca 1984 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 25 | Ulica Energetyków | 25 sierpnia 1984 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 26 | Ulica Swarożyca | 29 września 1984 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 27 | Ulica Transportowa | 29 października 1984 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 28 | Ulica Rybacka | 24 listopada 1984 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 29 | Ulica Pokoju | 29 grudnia 1984 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 30 | Ulica Rewolucji Październikowej | 23 lutego 1985 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 31 | Ulica Dworcowa i Ulica Nowa | 30 marca 1985 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 32 | Ulica Cukrowa | 25 maja 1985 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 33 | Ulica Bytomska | 29 czerwca 1985 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 34 | Aleja Fontann | 27 lipca 1985 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 35 | Ulica Władysława IV | 31 sierpnia 1985 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 36 | Ulica Heyki | 28 września 1985 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 37 | Plac Hołdu Pruskiego | 26 października 1985 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 38 | Ulica Rycerska | 30 października 1985 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 39 | Tama Pomorzańska | 28 grudnia 1985 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
| odc. 40 | Ulica Słowackiego | 25 stycznia 1986 | 18.30-19.00 | TVP2 pr. lokalny |
O cyklu
- (...) Androchowicz jest starym wygą reporterskim, który świetnie „czuje” telewizyjny ekran. Wie doskonale, że największe efekty osiągnąć na nim można przy pomocy najprostszych środków. Budując zatem własną formułę cyklu prezentacji miasta, oparł się na najprostszym z możliwych założeń. Pokazuje nam wczoraj i dziś Szczecina, robiąc kolejne programy o poszczególnych ulicach. A że umie znaleźć interesujących rozmówców, że ma dostęp do telewizyjnego archiwum i może wyemitować urywki własnych, nakręconych przed laty reportaży, całość komponuje się w jeden logiczny ciąg. Powstaje w ten sposób panorama losów miasta i losów jego mieszkańców. (...) Trzeba być Androchowiczowi wdzięcznym za podjęty trud zdokumentowania obrazu Szczecina lat 1982-83 i konsekwencję, z jaką realizuje swoje zamierzenie. Powstaje dzięki niemu swoisty, szczeciński bedeker tym ciekawszy, że zamiast drukiem i fotografią prezentuje miasto przy pomocy obrazów, niejako w ruchu. (RWG, Imiona ulic, „Morze i Ziemia” z dn. 1 września 1983)
- (...) Autorom programu udało się w umiejętny sposób połączyć elementy edukacji historycznej z ciekawą formułą propagowania współczesnych osiągnięć, refleksję historyczną z teraźniejszością. A że cykl spełnia wszystkie swoje wymogi telewizyjnego dziennikarstwa – jest wśród szczecinian bardzo popularny. Może więc warto zaprezentować go telewidzom w programie ogólnopolskim? (Andrzej Lipiński, Imiona ulic, „Ekran” 1985 nr 27, s. 5)
Recenzje prasowe
- Andrzej Lipiński, Imiona ulic, „Ekran” 1985 nr 27, s. 5
Źródła
- Materiały ze zbiorów Andrzeja Androchowicza
