Cmentarz przykościelny przy ul. Klonowej
| Cmentarz przykościelny, ul. Klonowa | |||
| |||
| Osiedle | Płonia | ||
| Adres | ul. Klonowa 14-16 | ||
| Powierzchnia | 0,3 ha | ||
| Wyznanie | ewangelicki | ||
| Data powstania | XIII/XIV w. | ||
| Data zamknięcia | lata 20-ste XX w. | ||
| Stan obecny | zlikwidowany | ||
| Zobacz cmentarz na: | |||
|
Mapa Google. | ||
|
[{{{google_street}}} Google Street View.] | ||
Cmentarz przykościelny, ul. Klonowa - Najstarszy cmentarz ewangelicki w Płoni (niem. Buchholz) funkcjonujący wokół kościoła pw. Najświętszej Rodziny zlokalizowanego na nawsiu, przy ul. Klonowej 14-16 (niem. Buchholzer Dorfstraße).
Historia cmentarza
Zgodnie z tradycją chowania zmarłych w cieniu świątyni, cmentarz w Płoni powstał prawdopodobnie na przełomie XIII i XIV wieku wraz z budową kościoła, na równym terenie, otoczonym kamiennym murem. We wschodniej części przykościelnego terenu już wówczas rosła zabytkowa lipa św. Ottona. Brak źródeł nie pozwala odtworzyć dokładnej historii cmentarza, jego wyglądu oraz nazwisk spoczywających nań mieszkańców dawnej wsi. Można domniemywać, że zgodnie z ówczesnymi zwyczajami, rzadko kiedy stawiano trwały nagrobek, gdyż groby były wielokrotnie przekopywane. Ważniejsze osoby chowano natomiast wewnątrz kościoła, upamiętniając je płytą nagrobną, o czym świadczy jedyna zachowana taka płyta należąca do zmarłego w 1575 r. pastora z Płoni.
Cmentarz funkcjonował co najmniej do II połowy XIX w., gdyż wówczas założono nowe miejsce spoczynku dla mieszkańców Płoni przy ul. Ceramicznej. Jednakże prawdopodobnie zmarłych chowano także na starym, przykościelnym cmentarzu, ponieważ został on zamknięty dopiero w latach 20 – tych XX w.
Po 1945 r. teren przykościelnej nekropolii został uprzątnięty, zasiano trawę, zasadzono młody ozdobny drzewostan (świerki, daglezje). Jednakże zachowany kamienny mur ogrodzeniowy pozwala odczytać granice pierwotnego układu przestrzennego cmentarza.
W 1990 r. szachulcowy kościół wraz z teren po dawnym cmentarzu wpisany został do rejestru zabytków Szczecina, natomiast w 2002 r. na listę Pomników Przyrody wpisana została lipa św. Ottona (wys: ok. 30 m., obwód: ok. 900 cm.)
Bibliografia
- A. Freindorf, Funkcje estetyczno – kulturowe ewangelickich cmentarzy Szczecina do 1945 roku, Szczecin 2010 [praca magisterska obroniona w IHiSM US]
- H. Grecki , Cmentarze Szczecina - karty cmentarzy wykonane na zlecenie Biura Dokumentacji Zabytków i Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Szczecinie, Szczecin 1996
- B. Frankiewicz, Szczecińskie cmentarze, Szczecin 2003
