Pomnik Poległych w Walkach o Kołobrzeg (Kołobrzeg)
| Pomnik Poległych w Walkach o Kołobrzeg | |||
|
| |||
| Autor | nieustalony | ||
| Lokalizacja | Kołobrzeg, plac 18 Marca, w pobliżu budynku poczty. | ||
| Data powstania | 1948 | ||
| Materiał | granit, beton, blacha miedziana | ||
| Wymiary | {{{wymiary}}} | ||
Pomnik Poległych w Walkach o Kołobrzeg – zlokalizowany w Kołobrzegu na placu 18 Marca, w pobliżu skrzyżowania ulicy Dworcowej z ulicą Armii Krajowej. Upamiętnia żołnierzy polskich i sowieckich poległych w walkach o Kołobrzeg w marcu 1945 roku.
Opis pomnika
Pomnik w formie niewielkiego smukłego obelisku, o prostych, niezwężających się ku górze ścianach. Wykonany z betonu i kamiennych płyt zwieńczony jest stylizowanym orłem polskim bez korony. Całość posadowiona jest na kilkustopniowej, zwężającej się ku górze, granitowej podstawie, osadzonej na podwyższeniu, wykonanym z ziemi i granitowych głazów. Dodatkowo, na frontowej i tylnej ścianie postumentu zawieszone są dwie (wykonane z blachy miedzianej) identyczne w formie i treści tablice.
W czasie odsłonięcia pomnika w 1948 roku na postumencie widniała tylko jedna metalowa tablica, której treść brzmiała następująco: „BOHATEROM/ POLEGŁYM W WALCE O KOŁOBRZEG/ CZEŚĆ/ 18 III 1945 – 18 III 1948”. W latach pięćdziesiątych pierwotna tablica wymieniona została na nową. Przy tej okazji dokonano nieznacznej zmiany układ napisu: „CZEŚĆ/ BOHATEROM/ POLEGŁYM W WALCE O KOŁOBRZEG/ 18 III 1945 – 18 III 1948”. Od połowy lat dziewięćdziesiątych na dwóch tablicach widoczny jest napis: „ŻOŁNIERZOM POLEGŁYM/ W WALKACH O WYZWOLENIE/ KOŁOBRZEGU W MARCU 1945”.
Granitowy postument wraz z kamiennym podwyższeniem to pozostałość po istniejącym w tym miejscu niemieckim pomniku upamiętniającym żołnierzy z kołobrzeskiego garnizonu (w tym także Polaków) poległych w wojnach prowadzonych w latach 1864, 1866 oraz 1870-1871. Wykonany przez Georga Meyera pomnik (odsłonięty w 1897 roku) przedstawiał żołnierza ze sztandarem podjętym od upadającego współtowarzysza broni. Wspomniana grupa figuralna została najprawdopodobniej zniszczona w 1945 roku.
Historia
Pomnik odsłonięty został 18 marca 1948 roku, w trzecią rocznicę zdobycia miasta przez żołnierzy Wojska Polskiego. Jest pierwszym polskim pomnikiem wzniesionym w Kołobrzegu. Na uroczystości odsłonięcia obecni byli m.in. wojewoda szczeciński płk Leonard Borkowicz oraz kmdr Konstanty Jacynicz - naczelnik wydziału morskiego w Urzędzie Wojewódzkim w Szczecinie.[1]
Wymiary
- Orzeł – wys. ok. 115 cm, rozpiętość skrzydeł – ok. 140-150 cm
- Obelisk – wys. 213 cm x szer. 73 cm x gł. 73 cm
- Postument – wys. 150 cm x szer. u podstawy 230 cm x gł. u podstawy 232 cm
- Tablice – wys. 40,5 cm x szer. 139 cm x gł. 0,3 cm
- Kamienne podwyższenie – wys. 150 cm
Przypisy
- ↑ Kroczyński, Hieronim. Pomniki na pl. 18 Marca. "Gazeta Kołobrzeska". 2014, nr 19, s. 8.
Bibliografia
- Kroczyński, Hieronim. Inwentaryzacja historyczna miejsc pamięci miasta Kołobrzeg. Kołobrzeg: 2012. Dokumentacja dot. Pomnika Poległych w Walkach o Kołobrzeg wykonana na zlecenie Prezydenta Miasta Kołobrzeg.
- Kroczyński, Hieronim. Kronika Kołobrzegu. Kołobrzeg: Wydawnictwo Le Petit Café, 2000. ISBN 83-900271-3-5.
- Kroczyński, Hieronim. Pomniki na pl. 18 Marca. "Gazeta Kołobrzeska". 2014, nr 19, s. 8.
- Mieczkowska, Beata. Korona dla orła? "Kulisy Kołobrzeskie". 2000, nr 2 (85), s. 1.
- Patan, Jerzy. Przewodnik Kołobrzeg i okolice. Kołobrzeg: Agencja Wydawnicza "Patan-Press", 1997. ISBN 83-905468-5-X.
- Patan, Jerzy. Kiedy wszystko było pierwsze Kołobrzeg 1945-1959. Kołobrzeg: Agencja Wydawnicza "Patan-Press", 2004. ISBN 83-910192-9-2.
- Śmigielski, Robert. Kołobrzeg Przewodnik Milenijny. Wyd. 3. Kołobrzeg: "Max", 2005. ISBN 83-919113-0-6.
- (zp). Przygotowania do obchodu 3 rocznicy zdobycia Kołobrzegu. "Kurier Szczeciński". 1948, nr 55 (785), s. 4.
Zdjęcia pomnika
